Αρχαιομάθεια

Η χρωματική ιδιορρυθμία των αρχαίων Ελλήνων

Πώς γίνεται η θάλασσα, το κρασί και τα πρόβατα να έχουν το ίδιο χρώμα; O oυρανός να είναι μπρούτζινος; Γιατί οι Έλληνες δεν είχαν χρώμα για το μπλε; Μήπως δεν το έβλεπαν;

Oι απορίες αυτές δημιουργήθηκαν από τους απίθανους χρωματικούς συνδυασμούς που καταγράφονται στα αρχαιοελληνικά κείμενα και οδήγησαν πολλούς μελετητές στο παρελθόν να πιστέψουν ότι οι Έλληνες εκ φύσεως δεν έβλεπαν τα χρώματα (γνωστή ως τυφλότητα των Ελλήνων).

Η αλήθεια βρίσκεται στον διαφορετικό τρόπο με τον οποίο οι Έλληνες αντιλαμβάνονταν τα χρώματα. Κριτήριο ήταν η φωτεινότητα, το φως. Το χρώμα απέδιδε την ένταση του φωτός. Έτσι, με τη λέξη ξανθό απέδιδαν το κίτρινο του ώριμου σιταριού, τα κατάξανθα μαλλιά, το φως της φωτιάς, το πορτοκαλί του ήλιου που δύει. Με το κυανούν το γαλάζιο, το σκούρο κόκκινο αλλά και το μαύρο του θανάτου. Γλαυκή (αστραφτερή) είναι η θάλασσα που λαμποκοπάει αλλά και τα φωτεινά μάτια της Αθηνάς.

Παντού, λοιπόν, έβλεπαν φως και απλώς χρωμάτιζαν την έντασή του. Όλα ήταν φωτεινά, λιγότερο φωτεινά ή σκοτεινά. Μια φωτεινή ματιά ενός φωτεινού κόσμου. Και εγένετο φως…